Энергетикалык суусундуктарга тыюу салуу боюнча мыйзам долбоору коомдук талкууга коюлду.
Экономика жана соода министрлиги "Кыргыстан Республикасында энергетикалык суусундуктардын жүгүртүлүшүн чектөө жөнүндө" мыйзам долбоорун иштеп чыгып, аны 2026-жылдын 12-ноябрынан 27-ноябрына чейин koomtalkuu.gov.kg порталында коомдук талкууга койду. Долбоор Президенттин энергетикалык суусундуктарды өндүрүүгө жана импорттоого тыюу салуу жөнүндөгү жарлыгын жана Президенттин Администрациясынын 2026-жылдын 3-ноябрындагы №18-13757 буйругун аткаруу максатында даярдалган.
Эгерде мыйзам долбоору азыркы түрүндө кабыл алынса, энергетикалык суусундуктарды Кыргызстанга импорттоого, өндүрүүгө, сатууга же ичүүгө тыюу салынат. Мыйзам долбоорунда эреже бузуулар үчүн жаза чаралары көрсөтүлгөн эмес; аларды өзүнчө мыйзам менен белгилөө сунушталууда.
Негизги өзгөрүүлөр:
- Өлкөгө энергетикалык суусундуктарды импорттоого, өндүрүүгө, сатууга жана колдонууга тыюу салуу сунушталууда.
- Тыюу салуу башка суусундук категорияларына жайылбашы үчүн, тоник суусундуктарын алардын курамына жана мүнөздөмөлөрүнө жараша аныктоо сунушталууда.
- Мыйзам бул чектөөлөрдүн сакталышын мамлекеттик көзөмөлдөө үчүн укуктук негиз түзүшү керек.
- Мыйзам долбоорунун өзүндө жеке жана юридикалык жактардын бул тыюу салууларды бузгандыгы үчүн жоопкерчилиги көрсөтүлгөн эмес. Бул максатта Жоруктар жөнүндө кодекске жана Кылмыш-жаза кодексине өзгөртүүлөрдү киргизүү боюнча өзүнчө мыйзам долбоору сунушталууда.
- Бул өзүнчө мыйзам долбоорун иштеп чыгууга алты ай бөлүнгөн. Бул үчүн Саламаттыкты сактоо министрлиги жооптуу, ага Мамлекеттик бажы кызматынын жана Мамлекеттик чек ара кызматынын катышуусу менен. Долбоорду Ички иштер министрлиги биргелешип аткарууда.
- Иштеп чыгуучулар маалыматтарга шилтеме жасашат: 2025-жылы өлкөдө 54,2 миллион литр энергетикалык суусундуктар (болжол менен 129 миллион банка) керектелген, алардын 25,3 миллион литри жергиликтүү өндүрүштө, ал эми 29,7 миллион литри импорттолгон. 2026-жылдын биринчи жарымында керектөө 36,1 миллион литрди (болжол менен 86 миллион банка) түзгөн.
- Негиздемеде Бишкекте жүргүзүлгөн жергиликтүү изилдөөгө ылайык (231 орто мектеп окуучусу, 34 чекене соода түйүнү), сурамжылоого катышкан мектеп окуучуларынын 22% дан ашыгы энергетикалык суусундуктарды ичери жана алардын дээрлик 40% жумасына жок дегенде үч жолу ичери айтылат.
- Иштеп чыгуучунун айтымында, мыйзам республикалык бюджеттен чыгымдарды талап кылбайт жана терс социалдык, экономикалык же башка кесепеттерге алып келбейт.