12-берене. Улуттук банктын пайдасы жана резервдери
Булагы: КР Юстиция министрлигинин мыйзам актыларынын базасы
Жаңыртылды: 03.11.2026
2-глава. Улуттук банктын капиталы жана резервдери
Кыргыз Республикасынын Конституциялык мыйзамынын 12-беренеси, 31.10.2025 редакциясы.
1. Улуттук банктын пайдасы, ушул берененин 3-бөлүгүн эске алуу менен, ошол мезгил ичинде болгон бардык кирешелерди жана чыгашаларды эсепке алгандан кийин финансылык жылдын жыйынтыгы боюнча аныкталат.
2. Чет өлкөлүк валютадагы, баалуу металлдар жана асыл таштар түрүндөгү акчалай (монетардык) активдерди жана милдеттенмелерди кайра баалоо активдерди жана милдеттенмелерди кайра баалоо боюнча резервдин эсебиндеги капиталда чагылдырылат.
3. Эгерде активдерди жана милдеттенмелерди кайра баалоо боюнча резерв терс калдыкка ээ болсо, анда бул бүтүндөй терс калдык учурдагы мезгилдин чыгашаларына киргизилиши жана ушул берененин 4-бөлүгүнө ылайык жүзөгө ашырылуучу бөлүштүрүүгө карата пайданы эсептөөдө эске алынууга тийиш.
4. Улуттук банктын ушул берененин 3-бөлүгүн эске алуу менен эсептелген пайдасы төмөнкүдөй тартипте бөлүштүрүлөт:
1) эгерде финансылык жылдын жыйынтыгы боюнча Улуттук банктын уставдык капиталынын жана милдеттүү резервинин суммасы Улуттук банктын монетардык милдеттенмелеринин беш пайызынан азды түзсө, анда пайда Кыргыз Республикасынын республикалык бюджетинин кирешесине которулбайт. Мындай учурда пайда Улуттук банктын милдеттүү резервине которулат;
2) эгерде финансылык жылдын жыйынтыгы боюнча Улуттук банктын уставдык капиталынын жана милдеттүү резервинин суммасы Улуттук банктын монетардык милдеттенмелеринин беш пайызынан он пайызга чейинкини түзсө, анда республикалык бюджеттин кирешесине пайданын жетимиш пайызы которулат. Кыргыз Республикасынын республикалык бюджетинин кирешесине чегерүүдөн кийинки пайданын калдыгы Улуттук банктын милдеттүү резервине которулат;
3) эгерде финансылык жылдын жыйынтыгы боюнча уставдык капиталдын жана милдеттүү резервдин суммасы Улуттук банктын монетардык милдеттенмелеринин он пайызына барабар болсо же андан ашса, анда Кыргыз Республикасынын республикалык бюджетинин кирешесине пайданын жүз пайызы которулат.
5. Пайданы которуу финансылык жыл аяктаганда көз карандысыз тышкы аудит жүргүзүлүп, жылдык отчет Улуттук банктын Башкармасы тарабынан бекитилгенден кийин жүргүзүлөт.
6. Ушул берененин максаттары үчүн Улуттук банктын монетардык милдеттенмелерине төмөнкүлөр кирет:
1) Улуттук банк жүгүртүүгө чыгарган акча белгилери;
2) акча-кредиттик жөнгө салуу инструменттери боюнча финансылык милдеттенмелер;
3) банктардын жана башка финансы уюмдарынын Улуттук банкта ачылган эсептериндеги каражаттары;
4) Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин Улуттук банкта ачылган эсептериндеги каражаттары, Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин алдындагы башка финансылык милдеттенмелер;
5) Улуттук банк тарабынан алынган кредиттер.
7. Эгерде финансылык жылдын жыйынтыгы боюнча жана ушул берененин 3-бөлүгүн эске алуу менен Улуттук банктын милдеттүү резерв менен жабылбаган чыгымы болсо, анда Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети уставдык капиталды толуктоо үчүн чыгым келип чыккан финансылык жылдан кийинки жыл аяктаганга чейин Улуттук банкка акча каражаттарын түздөн-түз которуу аркылуу ушул конституциялык Мыйзамда белгиленген өлчөмгө чейин бул чыгымды жабат.