39-берене. Токой пайдалануучулардын укуктары жана милдеттери

Токой пайдалануучулар укуктуу:

- мамлекеттик токой фондунун участокторун аны берүү шарттарына ылайык пайдалануу үчүн натуралай алууга;

- ушул Кодексте жана токой мыйзамдарында каралган токой ресурстарын пайдалануунун бардык түрлөрүн жүзөгө ашырууга, маданий-ден соолукту чыңдоо, рекреациялык, туристтик максаттардын керектөөлөрү жана токойду пайдалануунун башка түрлөрү үчүн мамлекеттик токой фондунун жер участокторун келишимдин шарттарына ылайык пайдаланууга;

- токойду пайдаланууга укук берүүчү документтерде көрсөтүлгөн көлөмдө токойду пайдаланууну жүзөгө ашырууга;

- токойду пайдаланууну жүзөгө ашыруу боюнча чарбалык иштин формаларын өз алдынча тандоого;

- мамлекеттик токой фондун башкаруучу аймактык органдын макулдугу боюнча белгиленген тартипте жолдорду салууга, өндүрүштүк жана чарбалык курулуштарды жүргүзүүгө, чарбалык иштерди жүргүзүү үчүн жабдууларды жана шаймандарды орнотууга, транспорт токтоочу жайларды салууга ж.б.

Токой пайдалануучулар милдеттүү:

- токой кыюу үчүн берилген токой аянттарын, токой чөп чабыктарын, жайыттарды жана башка жерлерди, токой ресурстарын сарамжалдуу пайдаланууга, жаныбарлар дүйнөсүн жана алардын жашоо чөйрөсүн сактоого;

- мамлекеттик токой фондунун участогун ижаралоо келишиминин, мамлекеттик токой фондунун участогун акысыз пайдалануу келишиминин шарттарын, ошондой эле токой кыюу билетинин, ордердин, токой билетинин шарттарын сактоого;

- ишти жүргүзүү процессинде кыртыштын эрозиясынын пайда болушуна жол бербөөгө, токойду пайдалануунун токойлордун абалына жана жаңыртып өстүрүүгө, ошондой эле көлмөлөргө жана башка жаратылыш объекттерине терс таасир тийгизүүсүн болтурбоого же чектөөгө;

- токойлордун жана башка жаратылыш объекттеринин абалына жана аларды жаңыртып өстүрүүгө терс таасирин тийгизбеген ыкмалар менен иш жүргүзүүгө;

- өрт коопсуздугун сактоого, иш жүрүп жаткан жерлерде өрткө каршы иш-чараларды жүргүзүүгө, ал эми токойдо өрт чыккан учурларда - аларды өчүрүүгө;

- кыртыштын асылдуулугун калыбына келтирүүнү, коргоону, сактоону жана жогорулатууну, токой дарактарынын өнүмдүүлүгүн жана алардын пайдалуу касиеттерин күчөтүүнү камсыз кылууга, токой чарбачылыгын жүргүзүү жана токой ресурстарын пайдалануу боюнча мыйзамдардын башка талаптарын аткарууга;

- кыйылбай калууга жана ашыкча кыюуларга жол бербөөгө, ошондой эле камдоо жана ташып кетүү үчүн белгиленген мөөнөт бүткөндөн кийин кыюучу жерлерде жана токойдо даярдалган жыгачтарды сактоого;

- жыгачтын коромжу болушуна, ишке жарактуу жыгачты отунга айландырууга жана анын максатсыз иштерге жумшалышына жол бербөөгө;

- кыркылган аянттарды кыркынды калдыктарынан тазалоого жана токойду пайдаланууда бузулган жерлерди аны бузгандардын өз эсебинен багыты боюнча пайдаланууга жарактуу абалга келтирүүгө;

- токой чарбачылыгынын чыгашаларынын жана жоготууларынын ордун белгиленген тартипте толтурууга;

- токойду пайдалануу үчүн акыны өз убагында жана толук төлөөгө;

- расмий статистикалык отчетторду статистика органдарына өз убагында берүүгө;

- токойду пайдаланууда токой чарбачылыгын башкаруучу республикалык мамлекеттик орган белгилеген башка талаптарды аткарууга.

(КР 2024-жылдын 7-февралындагы № 35 Мыйзамынын редакциясына ылайык)