Ата-энелик укуктан баш тартуу

саламдашуу

Үй-бүлө укугунда ата-энелик укуктан ажыратууга соттун чечими боюнча гана жол берилет (КР Үй-бүлө кодексинин 75-беренеси). Ар кандай бир тараптуу макулдук же ата-эненин арызы соттун чечимин алмаштыра албайт.

Шилтеме бере турган стандарттар.

Кыргыз Республикасынын Үй-бүлө кодекси:
- Кыргыз Республикасынын Үй-бүлө кодексинин 70-беренеси: ата-энелик укуктар баланын кызыкчылыгында гана жүзөгө ашырылышы керек жана алардын бузулушу үчүн ата-энелер жооптуу.
- Кыргыз Республикасынын Үй-бүлө кодексинин 74-беренесинде ата-энелик укуктан ажыратуунун негиздеринин тизмеси камтылган.
- Кыргыз Республикасынын Үй-бүлө кодексинин 75-беренесинде ата-энелик укуктарынан ажыратуу соттун чечими менен жана айрым субъекттердин (экинчи ата-эненин, прокурордун, камкордук органынын ж.б.) арызы боюнча гана мүмкүн экени ачык көрсөтүлгөн.
- Кыргыз Республикасынын Үй-бүлө кодексинин 76-беренесинде укуктан ажыратуунун кесепеттери аныкталып, бул ар дайым соттун чечими экени баса белгиленген.

Корутунду: Баланы ата-энелик укуктарынан сот тартибинде ажыратууга нотариалдык жактан күбөлөндүрүлгөн «макулдук» Кыргыз Республикасынын Үй-бүлө кодексинин 75-беренесине каршы келет жана юридикалык күчкө ээ боло албайт.

Кыргыз Республикасынын Жарандык кодекси:
- Кыргыз Республикасынын Жарандык кодексинин 185-беренеси – мыйзамга ылайык келбеген бүтүм жараксыз болуп саналат.
- Кыргыз Республикасынын Жарандык кодексинин 183-беренеси - жокко чыгарууга тийиш болгон бүтүм, ал сот тарабынан ошондой деп таанылгандыгына карабастан, түзүлгөн учурдан тартып жараксыз болуп саналат.
Бул жерде ата-энелик укуктан ажыратууга нотариалдык макулдук мыйзамга (Кыргыз Республикасынын Үй-бүлө кодексине) карама-каршы келген бир тараптуу бүтүм болуп саналат, демек, күчүн жоготту деп айтууга болот.

Кыргыз Республикасынын Конституциясы (негизги мыйзамы):
- Кыргыз Республикасынын Конституциясынын 26-беренесинин 2-3-бөлүктөрү: Балдарды багуу жана тарбиялоо атанын да, эненин да бирдей укуктары жана милдеттери болуп саналат. Жубайлар никеде жана үй-бүлөдө бирдей укуктарга жана милдеттерге ээ. Алар балдары бойго жеткенге чейин аларга кам көрүүгө милдеттүү.
- Кыргыз Республикасынын Конституциясынын 27-беренесинин 1-3-бөлүктөрү - Ар бир бала өзүнүн физикалык, психикалык, руханий, адеп-ахлактык жана социалдык өнүгүүсү үчүн жетиштүү жашоо деңгээлине укуктуу. Кыргыз Республикасында баланын кызыкчылыктарын эң жакшы камсыз кылуу принциби колдонулат. Баланын өнүгүүсү үчүн зарыл болгон жашоо шарттарын камсыз кылуу жоопкерчилиги ар бир ата-энеге, камкорчуга жана көзөмөлчүгө жүктөлөт.
Ата-эне нотариалдык жактан күбөлөндүрүлгөн болсо да, жөнөкөй арыз менен бул милдеттен баш тарта албайт.

Сот үчүн аргумент
Сотто сиз төмөнкүлөрдү айта аласыз:

- 2000-жылдагы нотариалдык макулдук жокко чыгарылуучу бүтүм болуп саналат (КР Жарандык кодексинин 183 жана 85-беренелери),
- ата-энелик укуктан ажыратуу соттун чечими менен гана жүргүзүлүшү мүмкүн (КР Үй-бүлө кодексинин 75-беренеси), ата-эненин бир тараптуу макулдугу ата-энелик укуктан ажыратуунун юридикалык негизи боло албайт жана соттун чечиминин негизи катары колдонулушу мүмкүн эмес.

Жыйынтык:

Сиз кайрыла аласыз:

- КР СК: 70, 74-76-беренелер (укуктардан ажыратуу - сот тарабынан гана, макулдук жараксыз),
- Кыргыз Республикасынын Жарандык кодекси: 183 жана 185-беренелер (мыйзамга каршы келген бүтүм жараксыз деп эсептелет),
- Кыргыз Республикасынын Конституциясы: 26-27-беренелер (ата-энелердин жоопкерчилиги ажыратылгыс).

Урматтоо менен,
Муратбек Азимбаев
Бишкек, 720005, Болота Юнусалиева көч., 80, OloloPlanet 
тел.: +996 700 987794; +996 776 987794
WhatsApp, Telegram, Signal
Электрондук почта: muratbek@azimbaev.pro
https://www.linkedin.com/in/muratbek-azimbaev-91111a4a/
Twitter: @MuratbekAz

Өтө маанилүү! Кызыл түс менен белгиленген гипершилтемени чыкылдатуу менен, жогорку оң бурчтагы Жоопкерчиликтен баш тартууну караңыз.